HET MYOFASCIAAL PIJN SYNDROOM, HOE TE HERKENNEN

HET MYOFASCIAAL PIJN SYNDROOM

myofasciaal-pijn-syndroom

Het menselijk lichaam bestaat uit meer dan 600 spieren, de spiermassa vormt tussen de 30 en 50% van je totale lichaamsgewicht. Elke spier is voor ongeveer 50% opgebouwd uit bindweefsel. Het bindweefsel verbindt de spieren met elkaar en met de omliggende botten, bloedvaten, organen en zenuwen.

Spieren en het bindweefsel samen worden MYOFASCIALE STRUCTUREN genoemd. Myofasciaal is een samenstelling van het Griekse woord myo-, wat spier betekent enfasciaal, waarmee het menselijke bindweefsel wordt bedoeld. Deze structuren worden in het dagelijks functioneren behoorlijk op de proef gesteld. Ze vervullen een cruciale rol in jouw lichaam. Een verstoring in dit systeem kan leiden tot het Myofasciaal Pijn Syndroom (MPS).

In dit artikel ondersteunen we jouw huisarts en specialist bij het stellen van de diagnose MPS.

Het Myofasciaal Pijn Syndroom is een aandoening, waarbij acute en chronische pijn en disfunctie in het houdings- en bewegingsapparaat ontstaat. Daarbij kan elke skeletspier van het menselijk lichaam betrokken zijn. De oorzaak van de pijn bij het MPS is het myofasciale triggerpoint (MTrP) en dan met name het uitstralingsgebied van dit Triggerpoint (referred pain). Patiënten wijzen dit uitstralingsgebied aan als pijn-lokatie en niet het bijbehorende triggerpoint. De kans is dus groot dat een niet-gespecialiseerde behandelaar of arts op de verkeerde plek gaat onderzoeken.

We maken een onderscheid tussen Lokale Myofasciale Pijn (LMP) en het Diffuse Myofasciaal Pijn Syndroom (DMPS). Onderstaand figuur geeft de verschillen weer:

verschil-tussen-myofasciaal-pijn-syndroom-en-lokale-myofasciale-pijn

De kans dat er sprake is van het Myofasciaal Pijn Syndroom is aanwezig in de volgende situaties:

  1. De patiënt heeft al een hele zoektocht achter de rug en verschillende therapeuten bezocht zonder het gewenste resultaat; of
  2. De huisarts of specialist moet, na uitgebreid onderzoek, tot zijn spijt melden dat er niets te vinden is en dat de patiënt er maar mee moet leren leven.

Waarom artsen en specialisten spieren vaak buiten beschouwing laten

Artsen hechten veel waarde aan beeldvormende technieken, zoals Röntgen, MRI of CT. Problemen in spieren of het bindweefsel zijn hiermee echter moeilijk aan te tonen. Myofasciale Triggerpoints hebben een diameter van 0,16 cm2 en zullen zelfs door de meest ervaren radiologen over het hoofd worden gezien.

De medisch specialist die niets vindt zal zijn patiënt tot zijn spijt moeten vertellen dat hij of zij er maar “mee moeten leren leven” of dat het “tussen de oren” zit. Maar is dat ook zo?

Omdat er uit de beschikbare medische beeldvorming nauwelijks informatie valt te halen over spieren en het bindweefsel zullen deze stucturen ook niet worden betrokken in het zogenaamde “klinische redeneerproces” en de “differentiaal diagnostiek”. Deze zijn essentieel voor het stellen van de juiste diagnose.

Als spieren hierbij wel betrokken zouden worden, zullen de volgende diagnosen in een heel ander daglicht komen te staan:

  • Somatisch Onvoldoende verklaarde Lichamelijke Klachten (SOLK)
  • A specifieke lage rugklachten
  • Functionele klachten
  • Fybromyalgie
  • Spanningsgerelateerde klachten
  • Complex Regionaal Pijnsyndroom (CRPS)

Bovenstaande diagnosen kunnen vaak vervangen worden door de minder bekende diagnose: Myofasciaal Pijn Syndroom.

We durven te stellen dat de kansen op herstel voor veel patiënten toeneemt als meer huisartsen en specialisten de myofasciale component van pijnklachten als serieus onderdeel van het klinisch redeneerproces gaan zien.

Het stellen van de diagnose MPS zal een rigoureuze verandering voor elke patiënt betekenen en zal de kansen op herstel aanzienlijk vergroten. 

2 Miljoen mensen in Nederland hebben Myofasciale pijnen

Geschat wordt dat 2 miljoen Nederlanders pijn-klachten ondervinden met een “myofasciale oorzaak“. 

De meeste voorkomende leeftijd waarin myofasciale pijn zich openbaart is tussen het 27ste en 50ste levensjaar.

De diagnose MPS

triggerpoints te lijfDe basis voor de diagnose MPS is het manuele onderzoek naar triggerpoints in de spieren. Het identificeren van triggerpoints door manuele palpatie is bewezen betrouwbaar onder de geoefende onderzoekers. Het lichamelijk onderzoek is aan de hand van meerdere studies inmiddels gevalideerd, voorheen werd het manuele onderzoek nog in twijfel getrokken.

Het lichamelijke onderzoek en met name de palpatie van spieren is de (enige) manier om MTrPs in het lichaam te ontdekken.

Differentiaal diagnostiek

Het Myofasciaal Pijn Syndroom wordt vaak verward met klachtenbeelden, die onvoldoende verklaard, vaak chronisch en gegeneraliseerd zijn, zoals:

Nieuwe afbeelding

Als bovenstaande diagnosen zijn gesteld loont het juist de moeite te beoordelen welke rol Triggerpoints spelen. Ook bij andere diagnosen kan het waardevol zijn de rol van spieren te onderzoeken.

Onderstaande criteria ondersteunen de huisarts en specialist bij het stellen van de diagnose MPS:

Criteria om te komen tot de diagnose Myofasciaal Pijn Syndroom:

  • Regionaal gelokaliseerde diepe en diffuse pijn, niet beperkt tot de dermatoom-gebieden;
  • De aanwezigheid van strakke banden, verklevingen en/of triggerpoints in de spier, die uitstralende en herkenbare pijn veroorzaken;
  • Een normaal neurologisch beeld;
  • Op Röntgen, CT-scan en MRI is geen objectief aanwijsbare pathologie te zien;
  • Verminderde bewegingsuitslag (ROM)/stijfheid.

Ter ondersteuning of uitsluiting van de diagnose worden de volgende testen aanbevolen:

  • vitaminegehalte, met name serum vitamine A, B12, D en E levels;
  • scheikundig bloedprofiel;
  • complete blood count (CBC);
  • bezinking;
  • invloed van Statinegebruik bij hoog cholesterol gehalte;
  • schildklierhormoon niveaus (T3T4 door radio immuun analyse)

Is het Myofasciaal Pijn Syndroom behandelbaar?

Jazeker, het inactiveren van een Actief Triggerpoint heeft veelal een direct, structureel en verbluffend effect op de pijnbeleving en het functioneren van het lichaam.

Het behandelen van het Myofasciaal Pijn Syndroom is een relatief eenvoudige zaak. Er zijn steeds meer therapeuten zijn die zich specialiseren in de myofasciale benadering van pijnklachten en ziektebeelden. Er liggen dus volop kansen om de chronische pijnsituatie waarin veel mensen zitten doeltreffend en structureel aan te pakken

Wellicht bent u ook geïnteresseerd in:

myofasciale-therapie1zelf uw pijn te lijfspieranalyse8

11 reacties op “HET MYOFASCIAAL PIJN SYNDROOM, HOE TE HERKENNEN
  1. jannie Baggen schreef:

    net de diagnose MPS gekregen,,,,pijn in heup bil en been,,,zeurende spierpijnen beide benen, moeheid ,,,krampen,in voeten en tenen,,,,

  2. Karin schreef:

    Beste heer/mevrouw,

    Dit is een heel informatief artikel maar zouden jullie de bron verwijzing willen aangeven en hoe oud deze bron is.

    Ik vraag dit omdat ik nergens in recente litteratuur de beschrijving van LMPS en DMPS kan vinden.

    Met vriendelijke groet,
    Karin

    • Eigenhuis schreef:

      Beste Karin,
      Hartelijk dank voor je compliment en je vraag. In de literatuur zul je inderdaad de termen LMPS en DMPS, zoals in dit artikel beschreven niet vinden. Wel kun je in verschillende artikelen de definitie van het Myofasciaal Pijn Syndroom (MPS) vinden namelijk: MPS is gedefinieerd als een complex van sensorische, motorische en autonome symptomen veroorzaakt door MTrPs. Omdat er in deze definitie geen onderscheid wordt gemaakt tussen de meer acute gevallen waarbij een paar triggerpoints de klachten veroorzaken en de meer chronische diffuse gevallen waarbij veel meer triggerpoints betrokken zijn heb ik zelf deze definitie opgesplitst. Dit heb ik dus gedaan op basis van mijn eigen empirische ervaringen uit de praktijk. Ik hoop dat je daarmee verder komt. Hartelijke groet,
      Bonne Eigenhuis

  3. Sofie schreef:

    Beste, komt dit ook voor bij jonge meisjes(16 jaar) ? De klachten die mijn nichtje heeft lijken hier heel erg op. Ze heeft al gedurende ruim 2 jaar zeker 20 verschillende artsen geraadpleegd en men kan niets vinden. Zij heeft ook zeer pijnlijke spierspasmen die soms 15 min duren maar soms ook duren kunnen doorgaan. Door de pijn, de vermoeidheid gaat ze nog maar halftijds naar school. Zijn spierspasmen (zij heeft het in benen, rug en buik) ook geassocieerd met deze aandoening?

    • Eigenhuis schreef:

      Beste Sofie, Dank voor je reactie via Spierinzicht. De eerste triggerpoints onstaan vaak als een kind vanuit een kruiphouding gaat staan. Dat is gemiddeld rond het eerste levensjaar. Waarschijnlijk omdat spieren vanuit een andere hoek de strijd aangaan met de zwaartekracht. Spieren worden dan ineens anders belast. Uiteraard kunnen al eerder triggerpoints ontstaan door trauma’s of een zware bevalling. Veel problemen in de spieren of het bindweefsel zijn niet of nauwelijks aan te tonen met de Röntgen, MRI, of CT-scans. Artsen hechten veel waarde aan deze beeldvormende technieken en zullen de rol van spieren dan ook vaak over het hoofd zien. Ik sluit zeker niet uit dat dit ook het geval is bij jouw nichtje. Ik ben erachter gekomen dat hoe minder de artsen vinden, hoe groter de kans dat spieren een belangrijke rol spelen. Met een gerichte spieranalyse kunnen we beoordelen welke rol spieren spelen in de vervelende situatie van jouw nichtje. Groet,Bonne

  4. N de Jong schreef:

    Mijn zoon heeft enorme spierkrampen t.g.v. stress.
    Kan dit nog een laat effect van chemo therapie zijn?
    De kramp begint in zijn kuit van het linkerbeen en trekt dan helemaal door aan één kant tot aan zijn schouder,heel pijnlijk
    Dry needling heeft niet geholpen.

  5. gideon abel hoogendoorn schreef:

    toelichting/correctie

    Kan dit syndroom bv een blaasontsteking laten nabootsen en dan ook later bloedsporen in urine achterlaten zonder dat er sprake is van een blaasontsteking en sprake is van “schone nieren”?

    Kan dit syndroom uitval van het rijbroek gebied veroorzaken?

    Door wat wordt dit syndroom veroorzaakt zodat het moet worden “gevoed”?

    Wat zijn de gevolgen van niet ingrijpen en levensloopverwachting?

    (daar uitval van het rijbroek gebied mijn benen uitschakelt en mijn ziektebeeld al ruim 30 jaar mij bezig houd)

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

*